Trzecia fala CBT · ACT

Terapia ACT. Robić to, co dla Ciebie ważne.

Terapia akceptacji i zaangażowania uczy robić miejsce trudnym myślom i emocjom zamiast toczyć z nimi walkę. Celem jest działanie zgodne z tym, co jest dla Ciebie ważne, także wtedy, gdy jest trudno.

SPECJALIŚCI
3 osoby
GDZIE
3 gabinety i online
WIZYTA
50 minut, od 230 zł

Nie musisz znać nurtu. W bezpłatnej, 15‑minutowej rozmowie pomożemy dobrać osobę.

Na czym polega

Akceptacja i działanie.

ACT to jedno z podejść tak zwanej trzeciej fali terapii poznawczo-behawioralnej. Opracował je Steven C. Hayes ze współpracownikami.

Zamiast przekonywać siebie, że trudna myśl jest nieprawdziwa, uczysz się patrzeć na nią z dystansu: jak na myśl, a nie fakt. Zamiast unikać lęku czy smutku, robisz im miejsce. Uważność pomaga być bardziej obecnym w tym, co dzieje się teraz.

Ważną częścią pracy są wartości: to, na czym Ci zależy i jaką osobą chcesz być. Na ich podstawie planujesz konkretne działania. Autorzy ACT nazywają ten cel elastycznością psychologiczną.

  • Akceptacja

    Robisz miejsce trudnym emocjom zamiast z nimi walczyć.

  • Dystans do myśli

    Zauważasz myśli jako myśli, a nie fakty albo polecenia.

  • Wartości i działanie

    Ustalasz, co jest dla Ciebie ważne, i robisz w tym kierunku małe kroki.

Najpierw relacja, potem nurt.

Badania pokazują, że zaufanie i dobra współpraca z terapeutą wiążą się z lepszymi efektami terapii, niezależnie od nurtu. Dlatego tak ważne jest, czy dobrze Ci się z kimś rozmawia.

Flückiger i in., 2018; Wampold i Imel, 2015

Słowniczek

Pojęcia, które warto znać.

Sześć procesów, które razem tworzą tak zwany heksafleks ACT:

Akceptacja
Gotowość, żeby czuć to, co się czuje, zamiast walczyć z emocjami albo ich unikać.
Defuzja poznawcza
Patrzenie na myśli z dystansu. „Nic mi się nie uda” staje się „mam myśl, że nic mi się nie uda”.
Kontakt z chwilą obecną
Uważne bycie w tym, co dzieje się teraz, zamiast w rozpamiętywaniu albo martwieniu się.
Ja jako kontekst
Doświadczanie siebie jako kogoś, kto obserwuje myśli i emocje, a nie jest nimi.
Wartości
To, co jest dla Ciebie naprawdę ważne. Wartości wyznaczają kierunek, a nie cel do odhaczenia.
Zaangażowane działanie
Konkretne kroki w stronę wartości, także wtedy, gdy pojawiają się trudne myśli i emocje.

Kiedy bywa pomocny

Może Ci odpowiadać, jeśli:

Ten sposób pracy bywa wybierany przez osoby, które:

  • długo zmagają się z lękiem, napięciem albo natrętnymi myślami,
  • czują, że unikanie trudnych emocji zawęża ich życie,
  • chcą lepiej wiedzieć, co jest dla nich ważne,
  • lubią łączyć rozmowę z ćwiczeniami uważności.

ACT wywodzi się z terapii poznawczo-behawioralnej. O tym, czy ta forma pracy jest dla Ciebie, porozmawiasz na pierwszym spotkaniu.

Nie musisz wybierać nurtu w pojedynkę.

Bezpłatne 15 minut przez telefon albo Google Meet. Porozmawiasz z Magdaleną, Klaudią albo Marcinem i razem dobierzecie osobę.

Spotkania

Jak wyglądają spotkania.

  1. Pierwsze spotkania. Rozmawiacie o tym, co Cię sprowadza, i o tym, co chcesz zmienić.
  2. Regularna praca. Spotkanie trwa 50 minut, w gabinecie albo online. Częstotliwość ustalacie z terapeutą.
  3. Ćwiczenia. Uważność, ćwiczenia z myślami i emocjami oraz rozmowa o wartościach. Część z nich próbujesz między spotkaniami.
  4. Działanie. Planujecie konkretne kroki zgodne z tym, co dla Ciebie ważne, i sprawdzacie, jak Ci idą.

Zespół

Kto korzysta z ACT.

Te osoby pracują w nurcie poznawczo-behawioralnym i korzystają z ACT. Natalia Jemioło łączy ją z terapią schematów, Marta Grodziska z terapią schematów i uważnością, a Mateusz Romanowski z DBT i dialogiem motywującym.

Cena zależy od specjalisty i jest taka sama online i w gabinecie. Nie wiesz, kogo wybrać? Umów bezpłatne 15 minut, a pomożemy dobrać osobę.

Elementy ACT wykorzystuje też

Historia

Skąd się wziął.

  1. lata 80.

    Steven C. Hayes i współpracownicy rozwijają podstawy ACT w nurcie analizy zachowania.

  2. 1999

    Ukazuje się pierwszy podręcznik ACT autorstwa Hayesa, Strosahla i Wilsona.

  3. 2006

    Hayes i współpracownicy podsumowują model ACT i badania nad nim.

Pytania

Pytania o ACT.

Nie wiem, który nurt wybrać. Co zrobić?

Nie musisz tego wiedzieć. Umów bezpłatną, 15‑minutową rozmowę przez telefon albo Google Meet i opowiedz w kilku zdaniach, z czym przychodzisz i jak chcesz pracować. Zaproponujemy osobę i nurt, które mogą Ci pasować, a decyzja zostanie po Twojej stronie. Rozmowa do niczego nie zobowiązuje.

Czym ACT różni się od klasycznej CBT?

W klasycznej CBT często sprawdzasz, czy trudna myśl jest trafna, i szukasz innej. W ACT mniej spierasz się z treścią myśli, a bardziej zmieniasz swój stosunek do nich. Myśl „nie dam rady” może się pojawić, a Ty i tak robisz krok w ważnym dla Ciebie kierunku.

Czy akceptacja oznacza poddanie się?

Nie. W ACT akceptacja dotyczy myśli i emocji, a nie krzywdzących sytuacji. Chodzi o to, żeby nie tracić sił na walkę z tym, czego nie da się wyłączyć, na przykład z tremą przed ważną rozmową. Te siły możesz przeznaczyć na działanie, które ma dla Ciebie znaczenie.

Jak wyglądają ćwiczenia w ACT?

Część z nich to metafory i krótkie doświadczenia na sesji, na przykład obserwowanie myśli jak liści płynących z nurtem rzeki. Inne to ćwiczenia uważności i rozmowa o wartościach. Między spotkaniami próbujesz małych kroków w codzienności.

Czy ACT to to samo co mindfulness?

Nie. Uważność jest jedną z sześciu części ACT. Równie ważne są akceptacja, dystans do myśli, wartości i konkretne działanie. Ćwiczenia uważności w ACT są praktyczne i można je robić w codziennych sytuacjach, na przykład w drodze do pracy.

Czy terapia ACT jest dostępna online?

Tak. Natalia Jemioło, Marta Grodziska i Mateusz Romanowski przyjmują online, a także w gabinetach: w Śródmieściu, przy Placu Wilsona i na Sadach Żoliborskich.

Źródła

  • Hayes, S. C., Luoma, J. B., Bond, F. W., Masuda, A., Lillis, J. (2006). Acceptance and Commitment Therapy: Model, processes and outcomes. Behaviour Research and Therapy, 44(1), 1–25.
  • Hayes, S. C., Strosahl, K. D., Wilson, K. G. (2012). Acceptance and Commitment Therapy: The Process and Practice of Mindful Change (2nd ed.). New York: Guilford Press.
  • Hayes, S. C., Strosahl, K. D., Wilson, K. G. (1999). Acceptance and Commitment Therapy: An Experiential Approach to Behavior Change. New York: Guilford Press.
  • Flückiger, C., Del Re, A. C., Wampold, B. E., Horvath, A. O. (2018). The alliance in adult psychotherapy: A meta-analytic synthesis. Psychotherapy, 55(4), 316–340.
  • Wampold, B. E., Imel, Z. E. (2015). The Great Psychotherapy Debate: The Evidence for What Makes Psychotherapy Work (2nd ed.). New York: Routledge.

Nie wiesz, który nurt wybrać?

W bezpłatnej, 15‑minutowej rozmowie powiesz, z czym przychodzisz. Zaproponujemy osobę i formę spotkania. Nic Cię nie zobowiązuje.